सङ्ख्यागणना ननु सरला
सङ्ख्यागणना
ननु सरला /
Sankhya
Ganna Nanu Sarla
वयम् अभ्यासं कुर्म:
1. पाठस्य आधारेण अधोलिखितानां प्रश्नानाम् एकपदेन उत्तराणि
लिखन्तु ।
(क) कः एकः अस्ति? -----
(क) सूर्यः
(ख) कः षण्मुखदेवः अस्ति?---- (ख)
सुरसेनानी/कार्तिकेयः
(ग) कः
त्रिनयनमूर्तिः अस्ति?------ (ग) शंकरः
(घ) का सरला अस्ति?-------- (घ) संख्या गणना
(ङ) के अतुलबलाः
सन्ति? ----(ङ) अष्ट दिग्गजा:
2. उदाहरणानुगुणं शब्दानां पुरतः उचितां संख्यां लिखन्तु ।
यथा - आकाशे
........१......... सूर्य: विभाति । (१, २, ३, ४)
(क) मम हस्ते
......५... अङ्गुलयः सन्ति । (९, ५, ८, ७)
(ख) सप्ताहे ….. ७……... वासरा: भवन्ति ।(६, १०, ७,
५)
(ग) कार्तिकेयस्य
. ६……. मुखानि सन्ति ।(१, ६, १०, ३)
(घ) व्याकरणे.........३…. वचनानि सन्ति ।(१०, ९, ३, ५ )
(ङ) गगने........
९ ..... ग्रहाः सन्ति । (८, ७, ९, १०)
3. उदाहरणानुसारं सङ्ख्यां सङ्ख्यापदं च लिखन्तु ।
यथा- भवतः
परिवारे कति जनाः सन्ति? ५, (पञ्च)।
(क) कति दिशः
सन्ति? १०, दश
(ख) सप्ताहे कति वासराः भवन्ति? ७, सप्त
(ग) वर्षे कति
मासाः भवन्ति ? १२,
द्वादश
(घ) भवतः कति दन्ताः सन्ति?
३२, द्वात्रिंशत्
(ङ) स्वराः कति
भवन्ति ? ७,
सप्त।
४. अधः
प्रदत्तेन पदेन सह सङ्ख्यां योजयन्तु ।
अ ब
(क) पञ्च २०
(ख) एकम् १३
(ग) अष्ट ५
(घ) विंशतिः १
(ङ) त्रयोदश ८
उत्तरम् -
(क) पञ्च ५
(ख) एकम् १
(ग) अष्ट ८
(घ) विंशतिः २०
(ङ) त्रयोदश १३
5. उपस्थितिपत्रं पश्यन्तु। संख्यां वदन्तु लिखन्तु च।
उपस्थिति-क्रमसंख्या नाम
१-एकम्
गणेश:
२-द्वे गीताञ्जलिः
३- त्रीणि
जगन्नाथः
४- चत्वारि दिनेश:
५- पञ्च प्रज्ञा
६-षट् बलरामः
७- सप्त
मोहनः
८-अष्ट राधिका
९- नव
सुभद्रा
१० - दश स्वयंप्रभा
(क) गणेशस्य उपस्थितिसंख्या का?
(ख) सुभद्रायाः उपस्थितिसंख्या का?
(ग)
स्वयंप्रभायाः उपस्थितिसंख्या का?
(घ) जगन्नाथस्य उपस्थितिसंख्या का?
(ङ) गणेशस्य
उपस्थितिसंख्या का?
उत्तरम् -
(क) एकम्
(ख) नव
(ग) दश
(घ) त्रीणि
(ङ) एकम्
6. चित्रं पश्यन्तु, संख्याः वदन्तु, द्वितीयचित्रे अङ्गकैः च ताः संख्याः लिखन्तु ।
(चित्र को देखें, संख्याएं बोलें और उन संख्याओं को
दूसरे चित्र में दिए गए भागों के साथ लिखें। )
उत्तरम् -
7. चित्रं पश्यन्तु, संख्या: वदन्तु, द्वितीयचित्रे शब्दैः च ताः संख्याः लिखन्तु ।
(चित्र को देखें, संख्याएं बोलें और उन संख्याओं को
दूसरे चित्र में शब्दों में लिखें।)
उत्तरम् -